Hoe lang duurt een omgevingsvergunning aanvragen?

De doorlooptijd voor een reguliere omgevingsvergunning is 8 weken, met een mogelijke verlenging van 6 weken. Voor een uitgebreide procedure (bij complexe plannen of bezwaar) kan dit oplopen tot 26 weken. Dien je aanvraag dus ruim op tijd in, idealiter 3 tot 4 maanden voor je geplande startdatum. Via het Omgevingsloket (omgevingsloket.nl) volg je de status van je aanvraag digitaal.

Wat gebeurt er als ik bouw zonder vergunning terwijl ik die wel nodig had?

De gemeente kan een bouwstop opleggen en een last onder dwangsom uitschrijven zolang het illegale bouwwerk er staat. In het ergste geval ben je verplicht het bouwwerk op eigen kosten terug te brengen in de oorspronkelijke staat. Illegale bouw kan ook problemen geven bij verkoop van de woning, omdat de koper dan de verantwoordelijkheid overneemt. Achteraf legaliseren is soms mogelijk maar kostbaar en onzeker.

Mag ik een schutting of hekwerk plaatsen zonder vergunning?

Voor een schutting of erfafscheiding tot 1 meter hoog is geen vergunning nodig op welke locatie dan ook. Tot 2 meter hoog is het vergunningvrij op niet-openbare plaatsen (zijkant of achtertuin van een woning). Aan de voorzijde of langs een openbare weg gelden strengere eisen, en sommige gemeenten of VvE's hebben aanvullende regels in het bestemmingsplan of het huishoudelijk reglement.

Is slopen van een draagmuur vergunningplichtig?

Het slopen van een draagmuur is in principe vergunningplichtig omdat het de constructieve staat van de woning wijzigt. Je hebt een omgevingsvergunning voor de activiteit 'bouwen' nodig, en de aanvraag vereist constructieve berekeningen van een constructeur. Sommige gemeenten hanteren een uitzondering voor kleine ingrepen, maar controleer dit altijd via het Omgevingsloket voor je begint.

Wat zijn de kosten van een omgevingsvergunning?

De legeskosten voor een omgevingsvergunning variëren per gemeente en zijn afhankelijk van de bouwsom. Gemiddeld betaal je 1 tot 3% van de bouwsom als leges. Voor een uitbouw van €40.000 bouwsom liggen de leges daarmee tussen €400 en €1.200. Sommige gemeenten hanteren vaste tarieven per type aanvraag. Controleer de legestabel van jouw gemeente via de gemeentewebsite of bel de afdeling Vergunningen.

Gemeentehuis met vergunningsbord in de voorgrond, symbool voor bouwvergunningen in Nederland

17 mei 2026 · Woondecoratie.nl

Wanneer heb ik een vergunning nodig voor verbouwen?

Niet elke verbouwing is vergunningplichtig. Veel ingrepen vallen onder het vergunningvrij bouwen, maar de grenzen zijn specifieker dan mensen denken. Controleer altijd via omgevingsloket.nl voordat je begint — de check duurt 5 minuten en bespaart je een mogelijke bouwstop.

— Ook mooi in huis

Uit onze collectie

MadDeco beeldje tafeltennisser polyresin sport cadeau ping pong 13x10x15 cm

€ 24,95

MadDeco beeldje zangeres polyresin 8x8x17,5 cm – Warren Stratford paars

€ 26,95

MadDeco beeldje zeemeermin erotisch sensueel van polyresin - 14 x 15 x 18 cm

€ 48,95

MadDeco beeldje zittende vrouw bronskleurig polyresin 14x14x21 cm groot

€ 67,95

Wat is vergunningvrij bouwen?

In Nederland is een groot deel van de gangbare verbouwingen vergunningvrij geregeld in het Besluit omgevingsrecht (Bor). Dat betekent dat je voor die ingrepen geen toestemming vooraf hoeft aan te vragen. De meest voorkomende vergunningvrije situaties:

Dakkapel aan de achterkant die minder dan 50% van het dakvlak beslaat
Aanbouw of uitbouw aan de achterkant van een vrijstaande of twee-onder-een-kapwoning, binnen de maximale maatvoering per gemeente
Bijgebouw of schuur kleiner dan 30 m² in de achtertuin
Interne verbouwingen die de constructie niet wijzigen
Vervangen van dakbedekking zonder wijziging van het dakvlak

Let op: vergunningvrij bouwen betekent niet regelloos bouwen. Je moet nog steeds voldoen aan het Bouwbesluit (constructieve eisen, brandveiligheid, isolatienormen). Alleen de voorafgaande vergunning vervalt.

Altijd eerst checken via Omgevingsloket

Ga naar omgevingsloket.nl en gebruik de vergunningcheck. Je vult in wat je wil bouwen, op welk adres, en het systeem geeft direct een indicatie of je vergunningplichtig bent. De check is gratis, kost 5 minuten, en slaat je alle onzekerheid na afloop.

Wanneer is een omgevingsvergunning verplicht?

Een omgevingsvergunning voor de activiteit 'bouwen' is in elk geval verplicht bij:

Een uitbouw of dakkapel aan de voorgevel of straatgericht dakvlak
Een uitbouw die hoger is dan 2,5 meter boven de dakvoet
Dakkapel die meer dan 50% van het dakvlak beslaat
Verbouwingen aan monumentale panden (ook inpandig)
Het slopen of verplaatsen van draagmuren
Nieuwbouw en vervangende nieuwbouw
Verbouwingen waarbij de bestemming van het pand wijzigt

Naast de vergunning voor bouwen kan ook een vergunning nodig zijn voor de activiteit 'slopen' (bij asbestverdacht materiaal), of een omgevingsplanwijziging als je bouw buiten het bestemmingsplan valt. Bij monumentale panden is altijd een aparte monumentenvergunning vereist, ongeacht de omvang van de ingreep.

Wat als je woning in een beschermd stadsgezicht ligt?

In beschermde stads- of dorpsgezichten gelden aanvullende eisen. Wat elders vergunningvrij is, kan hier wel vergunningplichtig zijn — met name voor wijzigingen aan de buitenschil die het straatbeeld beïnvloeden. Denk aan dakramen, zonnepanelen op het voordakvlak, of het vervangen van houten kozijnen door kunststof. Check bij de gemeente of jouw adres in een beschermd gezicht valt.

Doorlooptijd vergunning: 8 weken

Een reguliere omgevingsvergunning heeft een wettelijke beslistermijn van 8 weken, met eenmalige verlenging van 6 weken. Vraag op tijd aan: wie in september wil starten, vraagt uiterlijk in juni in. Bij complexe aanvragen of bezwaar van omwonenden kan de procedure oplopen tot 26 weken.

Zelf aanvragen of via een architect?

Voor eenvoudige vergunningaanvragen — een dakkapel aan de voorkant, een standaard uitbouw — kun je de aanvraag zelf indienen via omgevingsloket.nl. Je hebt daarvoor tekeningen op schaal nodig (situatietekening, plattegrond, geveltekening) en soms een constructieberekening. Voor complexere ingrepen laat je de aanvraag opstellen door een architect of bouwkundig tekenaar, die de technische documentatie aanlevert en de correspondentie met de gemeente verzorgt.

Zie ook: Wanneer is een architect verplicht? voor een overzicht van situaties waarbij professionele tekenaars of architecten verplicht zijn.

— Lees ook

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt een omgevingsvergunning aanvragen?: De doorlooptijd voor een reguliere omgevingsvergunning is 8 weken, met een mogelijke verlenging van 6 weken. Voor een uitgebreide procedure (bij complexe plannen of bezwaar) kan dit oplopen tot 26 weken. Dien je aanvraag dus ruim op tijd in, idealiter 3 tot 4 maanden voor je geplande startdatum. Via het Omgevingsloket (omgevingsloket.nl) volg je de status van je aanvraag digitaal.
Wat gebeurt er als ik bouw zonder vergunning terwijl ik die wel nodig had?: De gemeente kan een bouwstop opleggen en een last onder dwangsom uitschrijven zolang het illegale bouwwerk er staat. In het ergste geval ben je verplicht het bouwwerk op eigen kosten terug te brengen in de oorspronkelijke staat. Illegale bouw kan ook problemen geven bij verkoop van de woning, omdat de koper dan de verantwoordelijkheid overneemt. Achteraf legaliseren is soms mogelijk maar kostbaar en onzeker.
Mag ik een schutting of hekwerk plaatsen zonder vergunning?: Voor een schutting of erfafscheiding tot 1 meter hoog is geen vergunning nodig op welke locatie dan ook. Tot 2 meter hoog is het vergunningvrij op niet-openbare plaatsen (zijkant of achtertuin van een woning). Aan de voorzijde of langs een openbare weg gelden strengere eisen, en sommige gemeenten of VvE's hebben aanvullende regels in het bestemmingsplan of het huishoudelijk reglement.
Is slopen van een draagmuur vergunningplichtig?: Het slopen van een draagmuur is in principe vergunningplichtig omdat het de constructieve staat van de woning wijzigt. Je hebt een omgevingsvergunning voor de activiteit 'bouwen' nodig, en de aanvraag vereist constructieve berekeningen van een constructeur. Sommige gemeenten hanteren een uitzondering voor kleine ingrepen, maar controleer dit altijd via het Omgevingsloket voor je begint.
Wat zijn de kosten van een omgevingsvergunning?: De legeskosten voor een omgevingsvergunning variëren per gemeente en zijn afhankelijk van de bouwsom. Gemiddeld betaal je 1 tot 3% van de bouwsom als leges. Voor een uitbouw van €40.000 bouwsom liggen de leges daarmee tussen €400 en €1.200. Sommige gemeenten hanteren vaste tarieven per type aanvraag. Controleer de legestabel van jouw gemeente via de gemeentewebsite of bel de afdeling Vergunningen.